Mis Sabunu

Meyve sabunculuğu, 19. yüzyılın başlarında Edirne'de popüler mesleklerden biriydi. 19. yüzyılın son çeyreğinde ve 20. yüzyılın başlarında Bedesten ve Arasta çarşılarında meyve sabunları satan dükkânların kırkın üzerinde olması, "Sabuni" adlı bir mahallenin bulunması, sabunculuğun bu şehrin en önemli gelir kaynaklarından biri olduğunun en önemli göstergesidir.

24
Görüntülenme
Mis sabunu | Fotoğraf © edirneden.com | 2007

İç dekorasyonun vazgeçilmezi: Mis Sabunları

Halk arasında mis sabunu olarak bilinen meyve sabunları, geçmişte hem temizlik hem de süs eşyası olarak kullanılırdı. Elma, armut, şeftali, üzüm, kiraz, muz, kavun, çilek, kayısı, limon şeklinde üretilen ve her bir meyvenin kendine has kokusuyla dikkati çeken meyve sabunları, 19. yüzyılda Edirne’nin önemli ticaret ürünlerinden biriydi… Günümüzde bitki ve otlardan elde edilen yağların, burun, ciğer ve doğrudan deri tarafından vücuda alındığı; bunun da insan sağlığı için son derece önemli olduğu bir gerçek.

Mis sabunu | Fotoğraf © edirneden.com | 2007

Atalarımızın sabunlara verdiği meyve biçimleri ve özlerine katılan meyve esansları, sabunları süs olmaktan çıkarıp aynı zamanda onlara doğal ilaç işlevi de yüklüyor. Meyve esanslı sabunların bugün özellikle limon, şeftali, elma, çilek ve kayısı olduğunu da gözlemliyoruz…

Mis sabunu üretimi

Eskiden temizlik, şimdi ise sadece süs aracı olarak kullanılan meyve sabunları, bildiğimiz yeşil sabunların eritilmesinden elde ediliyor. Sıvı haline getirilen sabun, birkaç damla gül yağı konulduktan sonra soğuyana kadar bekletiliyor. Daha sonra sabun hamurunun yoğrulmasına geçiliyor. Hangi meyvenin kokusu verilmişse, hamura onun şekli veriliyor. Son olarak da aslına uygun şekilde boyanıp hazır hale getiriliyor.

Tarihten günümüze mis sabunları

Basit şekliyle anlattığımız meyve sabunculuğu, 19. yüzyılın başlarında Edirne’de popüler mesleklerden biriydi. 19. yüzyılın son çeyreğinde ve 20. yüzyılın başlarında Bedesten ve Arasta çarşılarında meyve sabunları satan dükkânların kırkın üzerinde olması, “Sabuni” adlı bir mahallenin bulunması, sabunculuğun bu şehrin en önemli gelir kaynaklarından biri olduğunun en önemli göstergesidir. Üretilen sabunların hepsi piyasada satılmaz, büyük bir kısmı padişahın isteği üzerine İstanbul Topkapı Sarayı’na gönderilirdi.

Mis sabunu | Fotoğraf © edirneden.com | 2007

Mis kokulu meyve sabunları, aynı zamanda çok değerli bir süs eşyasıydı. Özellikle padişah kızları ve cariyeleri çeyizlerine, odalarına bu sabunları koyarlardı. Ayrıca padişahların yabancı devlet başkanlarına gönderdiği hediyeler arasına meyve sabunları da konulmasına özen gösterilirdi.

Mis sabunu | Fotoğraf © edirneden.com | 2007

Edirne’de 20. yüzyılın ikinci yarısında meyve sabunculuğunu meslek olarak devam ettiren en önemli isim ise Mehmet Ergörsel idi. Basri Ergörsel ile birlikte zanaatını sürdüren Mehmet Usta’ya ilaveten, (soyadına kayıtlarda rastlayamadığımız) Reşat Usta’nın da bu zanaatın bugünlere ulaşmasında önemli rolü olduğu bilinmektedir.