Yeniçeri Hamamı

Muradiye, Küçük pazar semtinde bulunmaktadır. Tek hamam halindedir. Eserin yapılış tarihi kesin olarak bilinmiyorsa da, yeniçeri odalarının yakınında olmasından dolayı bu ismi almış olduğu düşünülmektedir.

39
Görüntülenme

Hamam son yüzyıl içinde kaderine terk edilerek, soyunmalık kısmı tamamen yıkılmış ve diğer kısımlarda harabe haline gelmiştir. Soyunmalık kısmının tamamı yıkılmış olmakla beraber kuzey ve güney cephelerde hamamın soğukluk kısmı ile birleşen pek az kalıntıları bulunmaktadır. Kuzey batı köşede üzeri üçgen satıhlı tonozla örtülü eyvan şeklin de, havlu kurutum hücresi yer almakta ve bu hücre bu kısımdaki gayet kalın sıcaklık duvarı içine doğru girmektedir.

Batı duvarın kuzey ucundan yan yana iki küçük hücre teşkil eden soğukluğa girilmektedir. Ortadan bir kemerle ayrılmış olan bu hücrelerden sağ yanda, kuzeyde bulunan kubbe ile, diğeri aynalı tonozla örtülmüştür. Tonozlu hacim aynı zamanda köşedeki bir kapı ile sıcaklık orta kısmına açılmakta ki, böylece köşe hücresi durumunda bulunmaktadır.

Dört eyvan şeması teşkil eden sıcaklıkta doğu eyvan çok küçük tutulmuş olup sivri kemerli büyük bir niş durumundadır. Halbuki soğukluk yanında ve soyunmalığa kadar olan kısımda diğer eyvanlar arasında bir mesafe bulunmaktadır. Güney ve batı eyvanların tam yapılmış ve dilimli yarım kubbe ile örtülmüş olmasına mukabil, kuzey eyvan bir duvarla bölünmek suretiyle eyvan içi müstakil bir hücre haline getirilmiştir. Eyvanın sıcaklık kısmında büyük sivri kemerli bir niş meydana gelmiş bulunmaktadır. Kuzey eyvanın, ya da buradaki dikdörtgen hücreleri diğerlerinden farklı olarak çaprazlama taş konsollardan 60 cm yükseklikte ayna tonozla örtülmüştür.

Sıcaklığın batı köşelerinde iki halvet hücresi bulunmaktadır. Bunlardan güney-batı köşedeki sade bir kubbe ile örtülü olmasına rağmen, kuzey-batıdaki halvet hücresinin geçiş kısmında yıldız vari üçgen yüzeylerle, önce çok köşeli bir yıldız şeklindeki kasnağa geçilmekte ve kasnak kenarlarını dolaşan zikzaklı hatlardan sonra, kavisli spiral yivlerle yukarı doğru daralan kubbeye çıkılmaktadır.

Kubbe ortasında altta olduğu gibi tekrar çok köşeli yıldız şeklinde fener açıklığı bırakılmış bulunmaktadır. Orta kubbenin iki köşesindeki halvet hücrelerinin giriş kapıları ikişer dilimli nişlerle teşkilatlanmış olup, eyvan kemerlerinin üzengileri kavisli olarak kademeler halinde bükülmekte ve kemer profilleri ayrı bir güzellik kazanmaktadır.

Büyük kubbenin geçişi kemer üzengilerinin biraz üzerinden başlayan dört kademe halindeki zengin istalaktitli pandantifle sağlanmakta ve burada pandantif taşıyıcı olmaktan ziyade mimariyi tamamlayan bir süs olarak kullanılmış bulunmaktadır. Mekanı örten kubbe doğrudan doğruya duvarların üzerine bir ustalıkla oturtulmuştur. Kubbenin etekleri de düz bırakılmayarak bir sıra mukarnaslı frizle (süsleme kuşağı) süslenmiştir.